00:00:00  
 
бас бет хабарлар Орта азиа медиаларға назар Ұлағат азаматтың айтары економика айдыны заң жане замана Парасат
агугай шалқар дариғай - даурен Алем аясында арнаулы хабар радио туралы арна кескін Бижиңдегі қазақтар

Ақ ш мен йран қатынасы орта шығыс жағдайына ықпал жасай бастады

Келуқайнарі :Жүңгө қазақ радё торабы | Жауапты редактор:Дәүiлбек | Жаңаланған уақыт:2014-01-07

    ақ ш мен йран қатынасынан ендi ғана тың серпiн байқалып, бұл орта шығыс елдерiне ықпал жасай бастады. Йранның ядро мәселесi жөнiндегi келссөзде таяүда женүәдә алғашқы келсiмге келдi. Бұл йранның ядро мәселесiн жалпы беттiк шешүдегi алқашқы қадам. Барлық iс сәтiне басатын болса, алты айдан кейiн йранның ядро мәселесi жалпы беттiк шешү сацына қадам тастайды. Алғашқы қадам сәттi болама ? Ең соңғы нсанаға қол жеткiзе аларма ? Бұл жөнiнде қәзiрше бiрдеңе деү өте қйын. Йран орта шығыстың стiрәтегялiқ жағдайында маңызды орын йелейдi. Алғашқы келссөздiң өзi орта шығыс раёнындағы елдердiң өзектi мүдесiне ықпал көрсете бастады.


    1-, йранның ядро мәселесiндегi оң бетәлiс ең әлдiмен саүда арбя, йзраля, егйпет, түркя қатарлы ақ ш – ның дастұрлы одақтастарының а қ ш – ына жалғасты йек артүына күмән түғыза бастады. Ақ ш йрәлямен одақтас болып, йзраляны айтақтап мұсылман әлемiне қарсылық жасады, ақ ш саүда арбя қатарлы шығанақтағы сұннй төбiмен одақтасып, шйе тобындағы йранға соққы бердi. Ақ ш саүда арбя мен йзраля арасындағы сұннй тобы мен шйе тобының арасындағы теңдiктi сақтаүшы болып келедi, мұндағы өзектi мiндетiнде аздап өзгерiс болатын болса үлкен толқү түдырады. 2011- жылы ақ ш – ның егйпеттiң бұрынғы прйздентi мүбәрәктiң әкiмятiн сақтап қалүға ықлас тантпаүы саүда арбя қатарлы елдердiң а қ ш – ының шешүшi сәттегi сенiм артүына күмәм түғызды. Кезекте, а қ ш мен йран ядро мәселесiнде рақайласүға бет алды, бұл орта шығыстағы одақтастарының көңiлiне қаяү сала бастады. Егйпет, саүда арбя, йзраля елдерi а қ ш – ынан басқа жақтардан арқа сүйейтiн елдердi iздей бастады. Франся йзрәлямен жақын, егйпет ресейден қарү жарақ сатып алүда бұл мiне осы нсаналарды орындаүдың бiр бөлшегi.


    2-, саүда арбя мен йзраля йранның ядролық ел болып, орта шығстың стiрәтегялiқ жағдайын өзгертүiнен алаңдайды, өткен айдың 24- күнiндегi келсiм жаряланғанынан кейiн, халықаралық қоғам белсендi аңыс бiлдiрдi. Тек йзраля мен саүда арбя ғана бұл жөнiнде қатаң сөгiс айтты. Бұл екi елде йранның алдағы алты айда ядро енергясiн тоқтатүына қосылмайдым, олар йранның ядро келссөзiнiң толық аяқталмай, орта жолда тоқырап қалүын қалайды. Йран кезектегi ядролық қүатын сақтап қалатын болса орта шығыс раёнындағы ықпалы елдердiң бiрiне айналары хақ.


    3-, орта шығыс елдерiң йранның осы өңiрдегi қүатты ел болып, өңiрдiң саясй аүқымында толқү түдырүынан алаңдайды. Йранның ядро мәселесi сәттi болса, халықаралық қоғам йранға қаратқан барлық жазаны күшiнен қалдырып, йран қалыпты елге айналады. Мұнай қоры және технйкәсi жағынан алып қарағанда йран орта шығыстағы маңызды күштердiң бiрi. Алайда 1979- жылдан берi батыс елдерiнiң жазасына ұшырап, йранның көмескi күшi сәүлеленбей келедi. Онан да маңыздысы, йран мен йрақтан тiс, шйе тобы күштерi орта шығыстағы көптеген елдерде саясйға араласа алмай, үкiметтер ара қатынасты барған сайын ұшықтырды. Әсiресе саүда арбя, бәғiрейн, квейт, йрақ, пәлестйiн елдерiнiң өзiндiк ықпалы бар.


    Йранның ядро мәселесiндегi шығар жол келер жылдың басындағы ашылатын сыря мәселесi жөнiндегi женүә мәжiлiсне көптеген кеңстiк жаратты. Йран мен а қ ш қатынасының сабасына тұсүы сыря мәселесiн шешүге мүмкiндiк жаратты. Саүда арбя мен ақ ш арасындағы сыря мәселесiндегi салқындық үдей тұсты, ақ ш сыря мәселесiнде рақайласатын болса саүда арбя оларға iлеспейдi. Керсiнше саүда арабя сыря мәселесi арқылы йранды аүыздықтаүға ұрынып, сұннй тобы мен шйе тобы арасындағы қайшылықты үдетүi мүмкiн, бұл ақ ш – ның мүдесiне үйлеспейдi.

Қазақ радио торабының байланыс әдырысы: Електронді почта :

Әдырысы : Бижиң қаласы фушиңмын сыртқы кошесі 2-аула жұңго радио торабы почта нөмыры :100866
Телефон:010-86093114 400-668-0040 Факыс :010-63909751
E-mail:cn@cnr.cn
Торапта таратылатын дыбыс кескін бағдарламаларының рұхсат нөмыры 0102002
Орталық халық радио стансиасы баспа ұқығы (C)
网上传播视听节目许可证号 0102002 京ICP备05065762号

OLDSRC="News_list.css" OLDID="405" RELATED="1">>> OLDSRC="News_list.css" OLDID="405" RELATED="1"> OLDSRC="News_list.css" OLDID="405" RELATED="1">